Tạo website không khó về kỹ thuật, nhưng người mới thường làm sai thứ tự: chọn giao diện trước, nghĩ nội dung sau, và để tên miền đứng tên người khác. Bài này đi theo đúng thứ tự nên làm, kèm những quyết định khó đổi lại về sau.
Cách tạo website gồm 6 bước: xác định website dùng để làm gì, chọn nền tảng (công cụ kéo thả, WordPress hoặc viết code), đăng ký tên miền đứng tên mình, chọn hosting nếu tự cài, dựng trang và viết nội dung, rồi kiểm tra trước khi xuất bản. Phần tốn công nhất thường là nội dung, không phải kỹ thuật.
Bước 1: Website này để làm gì và khách cần làm gì trên đó?
Trả lời câu này trước khi mở bất kỳ công cụ nào. Mỗi mục tiêu kéo theo một bộ trang và chức năng khác nhau, và quyết định luôn nền tảng phù hợp.
| Mục tiêu | Hành động mong muốn của khách | Trang/chức năng tối thiểu | Đọc tiếp |
|---|---|---|---|
| Giới thiệu công ty, dịch vụ | Gọi điện, nhắn Zalo, gửi form | Trang chủ, giới thiệu, mỗi dịch vụ một trang, liên hệ | Bài này |
| Bán hàng trực tuyến | Thêm vào giỏ, đặt hàng | Danh mục, trang sản phẩm, giỏ hàng, thanh toán, trang chính sách | Tự tạo website bán hàng |
| Chạy quảng cáo cho một sản phẩm | Để lại số điện thoại | Một trang đích có form | Thiết kế landing page |
| Hồ sơ năng lực cá nhân | Xem dự án, liên hệ | Trang chủ, dự án, CV, liên hệ | Cách làm website cá nhân |
| Viết blog, chia sẻ kiến thức | Đọc tiếp, đăng ký nhận bài | Chuyên mục, trang tác giả, đăng ký bản tin | Website blog cá nhân |
| Đăng tin tức số lượng lớn | Đọc nhiều bài | Chuyên mục, trang tác giả, sitemap tin tức | Website tin tức chuẩn SEO |
Một mẹo nhỏ: viết ra giấy một câu “Khách vào website để ___, sau đó họ ___”. Nếu không điền được vế sau, website sẽ có nhiều chữ nhưng không dẫn khách đi đâu.
Bước 2: Chọn nền tảng theo kỹ năng và kế hoạch dài hạn
Có ba nhóm cách tạo website. Đừng chỉ so dễ hay khó; hãy so chuyện sau này muốn chuyển đi nơi khác thì mất gì.
| Tiêu chí | Công cụ kéo thả (Wix, Squarespace…) | WordPress tự cài trên hosting | Viết code riêng |
|---|---|---|---|
| Kỹ năng cần | Thấp | Trung bình, cần học quản trị | Lập trình viên |
| Chi phí | Phí thuê bao định kỳ theo gói | Tên miền, hosting, theme/plugin trả phí nếu dùng | Chi phí phát triển và bảo trì cao nhất |
| Ai lo bảo mật, cập nhật | Nhà cung cấp | Bạn hoặc người bạn thuê | Đội phát triển |
| Chuyển sang nơi khác | Khó: nhiều nền tảng không cho xuất website sang hosting khác | Dễ: sao chép mã nguồn và cơ sở dữ liệu | Phụ thuộc người viết code |
| Hợp với | Trang giới thiệu ít thay đổi, portfolio | Đa số website doanh nghiệp, blog, bán hàng vừa và nhỏ | Hệ thống nghiệp vụ đặc thù |
Với doanh nghiệp nhỏ muốn tự cập nhật và làm SEO lâu dài, WordPress thường cân bằng nhất. Các bước cài đặt cụ thể có ở bài hướng dẫn làm website bằng WordPress. Nếu chỉ muốn thử ý tưởng mà chưa chi tiền, xem làm website miễn phí và giới hạn thật của nó.
Bước 3: Đăng ký tên miền, và đứng tên ai mới là chuyện quan trọng
Tên miền nên ngắn, dễ đọc qua điện thoại, không gạch ngang nếu không cần. Đuôi .vn tạo nhận diện với khách trong nước; .com dễ nhớ với khách quốc tế. Nhiều doanh nghiệp giữ cả hai rồi chuyển hướng một tên về tên chính.
- Chủ thể đăng ký phải là bạn hoặc công ty bạn, không phải nhân viên hay đơn vị làm web.
- Tài khoản quản lý tại nhà đăng ký dùng email của doanh nghiệp, không dùng email cá nhân của một người có thể nghỉ việc.
- Bật tự động gia hạn hoặc ghi lịch nhắc. Tên miền hết hạn bị người khác mua lại là sự cố rất khó gỡ.
Cách chọn đuôi và đăng ký đúng chủ thể được trình bày kỹ ở trang tên miền – hosting.
Bước 4: Chọn hosting (chỉ cần khi tự cài nền tảng)
Nếu dùng công cụ kéo thả, hosting đã nằm trong gói. Nếu dùng WordPress, bạn cần thuê hosting riêng. Theo trang yêu cầu chính thức của WordPress, máy chủ nên chạy PHP 8.3 trở lên, MySQL 8.0 hoặc MariaDB 10.11 trở lên và hỗ trợ HTTPS.
- Máy chủ đặt tại Việt Nam hoặc gần khách hàng chính để trang tải nhanh hơn.
- Có sao lưu tự động và bạn tự tải được bản sao lưu về.
- Có chứng chỉ SSL miễn phí (thường là Let’s Encrypt) và cài được bằng vài thao tác.
- Gói nhỏ là đủ cho website mới; nâng cấp khi lượng truy cập tăng thật sự.
Hosting cho website doanh nghiệp nhỏ thường ở mức 1,5–3 triệu đồng mỗi năm, tùy nhà cung cấp và cấu hình.
Bước 5: Dựng trang theo thứ tự sơ đồ → nội dung → giao diện
Vẽ sơ đồ trang trước (trên giấy cũng được), viết nội dung thật cho từng trang, rồi mới chọn bố cục để chứa nội dung đó. Làm ngược lại, bạn sẽ phải nhồi chữ vào khung có sẵn hoặc để trống những khối “Lorem ipsum”.
Một website giới thiệu doanh nghiệp tối thiểu nên có:
- Trang chủ: một câu nói rõ bạn làm gì cho ai, nút liên hệ thấy ngay trên điện thoại.
- Mỗi dịch vụ hoặc nhóm sản phẩm một trang riêng, vì mỗi trang chỉ xếp hạng tốt cho một nhóm từ khóa.
- Giới thiệu: tên pháp lý, mã số thuế, địa chỉ, người phụ trách, ảnh thật nếu có.
- Liên hệ: số điện thoại, Zalo, email, bản đồ, giờ làm việc.
- Chính sách bảo mật nếu website có form thu thông tin khách.
Viết nội dung bằng ngôn ngữ của khách: giá hoặc khoảng giá, thời gian, điều kiện, câu hỏi họ hay hỏi. Ảnh tự chụp, dù không đẹp như ảnh mẫu, thường tạo niềm tin hơn ảnh kho.
Bước 6: Kiểm tra trước và sau khi xuất bản
Nhiều website “xong” nhưng form không gửi được thư, hoặc vẫn đang chặn Google từ lúc dựng thử. Đi qua danh sách này trước ngày công bố:
- Truy cập bằng https và không có cảnh báo bảo mật trên trình duyệt.
- Gửi thử form, kiểm tra thư đến hộp thư chính, không rơi vào thư rác.
- Bấm thử số điện thoại và nút Zalo trên điện thoại thật.
- Xem từng trang trên màn hình nhỏ: chữ đủ to, nút đủ lớn, không bị tràn ngang.
- Với WordPress: bỏ tick “Ngăn chặn các công cụ tìm kiếm đánh chỉ mục” trong phần Cài đặt › Đọc.
- Thêm website vào Google Search Console, gửi sitemap; gắn Google Analytics để đo lượt liên hệ.
Sau khi xuất bản, website mới chỉ là bản đầu. Theo dõi trang nào có người vào nhưng không ai liên hệ, rồi sửa dần; cách làm cụ thể có trong bài tối ưu chuyển đổi website.
Tự làm hay thuê: so chi phí và việc phải tự gánh
| Khoản | Tự làm trên WordPress | Thuê đơn vị làm |
|---|---|---|
| Chi phí làm ban đầu | Thời gian của bạn; theme, plugin trả phí nếu cần | Phí thiết kế một lần |
| Tên miền, hosting | Tự đăng ký | Vẫn nên đứng tên bạn |
| Rủi ro thường gặp | Cài thừa plugin, quên sao lưu, form không gửi thư | Không nhận đủ tài khoản quản trị khi bàn giao |
| Hợp khi | Website nhỏ, có thời gian học, chấp nhận sửa dần | Website là kênh bán hàng chính, cần xong đúng hạn |
Nếu bạn muốn có người dựng phần nền rồi tự cập nhật nội dung, các mức giá theo số trang có ở bảng giá thiết kế website (từ 1,5 triệu cho landing page, 3,5 triệu cho website công ty 5–7 trang). Câu hỏi “có nên thuê không” được phân tích riêng trong bài thuê dịch vụ thiết kế website.
Những lỗi người mới hay mắc khi tạo website
- Để người làm hộ đứng tên tên miền. Khi quan hệ kết thúc, bạn phải xin lại chính địa chỉ của mình.
- Dồn mọi dịch vụ vào một trang. Google khó hiểu trang đó nói về gì, khách cũng khó tìm.
- Làm website đa năng ngay từ đầu. Bán hàng, đặt lịch, thành viên, đa ngôn ngữ cùng lúc khiến dự án kéo dài và khó bảo trì.
- Không có bản sao lưu nằm ngoài hosting. Hosting gặp sự cố hoặc hết hạn là mất tất cả.
- Chỉ kiểm tra trên máy tính. Phần lớn khách tìm dịch vụ tại địa phương bằng điện thoại.
Câu hỏi thường gặp
Tạo website có cần biết lập trình không?
Không bắt buộc. Công cụ kéo thả và WordPress đều cho phép tạo website mà không viết code. Biết một chút HTML, CSS giúp bạn sửa lỗi hiển thị nhỏ nhanh hơn, nhưng không phải điều kiện để bắt đầu.
Tự tạo website tốn khoảng bao nhiêu tiền mỗi năm?
Với WordPress tự cài, chi phí cố định gồm tên miền (tùy đuôi) và hosting, thường 1,5–3 triệu đồng mỗi năm cho website nhỏ. Theme, plugin trả phí là khoản thêm nếu bạn chọn dùng. Công cụ kéo thả thu phí thuê bao theo gói, cần xem bảng giá hiện hành của từng nền tảng.
Đã có fanpage thì có cần tạo website nữa không?
Tùy khách tìm bạn bằng cách nào. Fanpage hợp để tương tác, nhưng nội dung ít khi xuất hiện khi khách tìm dịch vụ trên Google, và tài khoản có thể bị hạn chế bất cứ lúc nào. Website là địa chỉ bạn kiểm soát, nên ít nhất hãy có một website gọn với thông tin pháp lý và dịch vụ chính.
Người mới nên tạo website bằng WordPress hay Wix?
Wix nhanh hơn ở những buổi đầu vì không phải lo hosting và cập nhật. WordPress đòi hỏi học quản trị nhiều hơn, đổi lại bạn sở hữu toàn bộ mã nguồn, dữ liệu và có thể chuyển sang hosting khác. Nếu website sẽ làm SEO và mở rộng lâu dài, WordPress thường là lựa chọn ít rủi ro hơn.
Tạo website trên nền tảng này rồi có đổi sang nền tảng khác được không?
Được, nhưng hiếm khi tự động hoàn chỉnh. Thường phải dựng lại giao diện trên nền tảng mới, chuyển nội dung sang và chuyển hướng 301 từng đường dẫn cũ để giữ thứ hạng. Vì vậy nên chọn nền tảng kỹ ở bước 2 thay vì đổi sau khi website đã có lượt truy cập.
Cần người làm giúp phần này?
Mô tả ngắn nhu cầu hoặc gửi link website. Chúng tôi phản hồi bằng đánh giá cụ thể trước khi báo giá.
